Polec znajomym
Darmowy program PIT e-pity 2011
Deklaracje PIT-4r, PIT-11, PIT-28, PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39, PIT-40 wydrukujesz lub wyślesz do e-deklaracje.gov.pl

Zamknięcie roku w firmie

KPiR podatkowa książka przychodów i rozchodów

DzieÅ„ 31 grudnia to ostatni dzieÅ„ roku podatkowego, u których rok podatkowy pokrywa siÄ™ z rokiem kalendarzowym. Na dzieÅ„ ten należy dokonać zamkniÄ™cia ksiÄ…g podatkowych oraz przeprowadzić spis z natury (spis magazynowy). Do spisu warto przygotować siÄ™ już wczeÅ›niej.

Reklama

U podatników osiÄ…gajÄ…cych dochody z dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej i prowadzÄ…cych ksiÄ™gi przychodów i rozchodów dochodem z dziaÅ‚alnoÅ›ci jest różnica pomiÄ™dzy przychodem a kosztami uzyskania powiÄ™kszona o różnicÄ™ pomiÄ™dzy wartoÅ›ciÄ… remanentu koÅ„cowego i poczÄ…tkowego towarów handlowych, materiaÅ‚ów (surowców) podstawowych i pomocniczych, póÅ‚wyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadków, jeżeli wartość remanentu koÅ„cowego jest wyższa niż wartość remanentu poczÄ…tkowego, lub pomniejszona o różnicÄ™ pomiÄ™dzy wartoÅ›ciÄ… remanentu poczÄ…tkowego i koÅ„cowego, jeżeli wartość remanentu poczÄ…tkowego jest wyższa.

 

 

Rada praktyczna:

Jeżeli zależy nam na tym, by podatek w przyszÅ‚ym roku byÅ‚ „bezpieczny” a zatem by za rok nie wystÄ…piÅ‚ on w podwyższonej wartoÅ›ci – warto zachowywać mniej wiÄ™cej porównywalne wartoÅ›ci spisów z natury na koniec i poczÄ…tek roku. StÄ…d czasami na koniec roku w magazynach „dokupuje siÄ™” towarów. Spowoduje to bowiem z jednej strony ujÄ™cie ich w roku obecnym, z drugiej jednak – wprowadzenie ich do spisu na poczÄ…tek roku nastÄ™pnego i zabezpieczenie, że w przyszÅ‚ym roku spis poczÄ…tkowy wykaże jakiÅ› stan magazynowy, który wpÅ‚ywać bÄ™dzie pozytywnie na rozliczenie za rok przyszÅ‚y.

Remanent (spis z natury)

Remanentem objąć należy zatem pozostające na dzień 31 grudnia 2011 r.:

  • towary handlowe
  • materiaÅ‚y podstawowe
  • materiaÅ‚y pomocnicze
  • póÅ‚wyroby
  • wyroby gotowe
  • braki
  • odpady

Środki trwałe, wyposażenie

Spisem z natury na koniec roku podatkowego i na poczÄ…tek roku nie obejmuje siÄ™ Å›rodków trwaÅ‚ych oraz wyposażenia. Przychód z ich zbycia rozlicza siÄ™ na bieżąco w trakcie roku podatkowego. Przy odpÅ‚atnym zbyciu tych skÅ‚adników majÄ…tku ksiÄ™gować należy:

  • przychód – w przypadku zbycia wyposażenia (skÅ‚adników majÄ…tku o wartoÅ›ci poczÄ…tkowej powyżej 1500 zÅ‚ do 3500 zÅ‚ włącznie, nieujÄ™tych w ewidencji Å›rodków trwaÅ‚ych, wykorzystywanych w dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej) – na bieżąco w KPiR
  • przychód – w przypadku zbycia skÅ‚adników majÄ…tku o wartoÅ›ci do 1500 zÅ‚, - na bieżąco do KPiR
  • dochód lub stratÄ™ – a zatem różnicÄ™ miÄ™dzy przychodem i kosztami nabycia obliczanÄ… dla Å›rodków trwaÅ‚ych i wartoÅ›ci niematerialnych i prawnych – w dniu ustalenia przychodu z ich zbycia

Wyposażenie obejmuje się spisem z natury sporządzanym tylko w przypadku likwidacji działalności gospodarczej.

Dochód ze zbycia Å›rodków trwaÅ‚ych obliczamy w sposób nastÄ™pujÄ…cy: przychód ze zbycia minus wartość poczÄ…tkowa wykazana w ewidencji Å›rodków trwaÅ‚ych oraz wartoÅ›ci niematerialnych i prawnych; caÅ‚ość tej różnicy powiÄ™ksza siÄ™ (in plus) o sumÄ™ odpisów amortyzacyjnych, dokonanych od tych Å›rodków i wartoÅ›ci. Odpisy amortyzacyjne w przypadku sprzedaży podwyższajÄ… zatem wartość sprzedawanego skÅ‚adnika majÄ…tku, a tak naprawdÄ™ obniżajÄ… wartość kosztów nabycia tego skÅ‚adnika.

Np. Koszt nabycia maszyny wynosił 30.000 zł. Maszynę nabyto okazyjnie, sprzedaż nastąpiła po roku w cenie 28.000 zł. W trakcie okresu korzystania odpisy amortyzacyjne wynosiły 5 tys. zł.

Przychód wyniesie 28 tys. zÅ‚ – 25 tys. zÅ‚ (30 tys. zÅ‚ – 5 tys. zÅ‚) = 3 tys. zÅ‚

Przy ustalaniu ceny sprzedaży tych skÅ‚adników majÄ…tku należy wziąć pod uwagÄ™ wartość rynkowÄ…. Sprzedaż poniżej tej wartoÅ›ci powinna być udowodniona szczególnymi okolicznoÅ›ciami sprzedaży (np. zużyciem skÅ‚adnika majÄ…tku ponad przeciÄ™tne zużycie rynkowe). W przypadku wyznaczenia wartoÅ›ci sprzedaży w cenie innej niż rynkowa organ podatkowy ma prawo zażądać podania przyczyn odstÄ™pstwa od ceny a w razie niepodania lub podania argumentów, które nie mogÄ… wpÅ‚ywać na ustalenia wartoÅ›ci innej niż rynkowa, organ ma prawo ustalić wartość sprzedaży na zasadach rynkowych.

W przypadku podatników rozliczajÄ…cych siÄ™ na zasadach ryczaÅ‚tu ewidencjonowanego spis z natury nie podwyższa lub nie obniża wartoÅ›ci przychodu. SporzÄ…dza siÄ™ go w celach inwentarzowych, ale podlega wycenie.

 

Spis z natury

ObowiÄ…zek spisu z natury dotyczy zarówno podatników prowadzÄ…cych KPiR jak również rozliczajÄ…cych siÄ™ na zasadzie ryczaÅ‚tu ewidencjonowanego.

Jeżeli podatnik nie dokonuje podsumowania zapisów kolejnych miesiÄ™cy narastajÄ…co od poczÄ…tku roku, po zakoÅ„czeniu roku podatkowego musi na oddzielnej stronie w ksiÄ™dze sporzÄ…dzić zestawienie roczne. W tym celu należy wpisać do wÅ‚aÅ›ciwych kolumn sumy z poszczególnych miesiÄ™cy i dodać je.

Spis z natury powinien zawierać co najmniej następujące dane:

  • imiÄ™ i nazwisko wÅ‚aÅ›ciciela zakÅ‚adu (nazwÄ™ firmy),
  • datÄ™ sporzÄ…dzenia spisu,
  • numer kolejny pozycji arkusza spisu z natury,
  • szczegóÅ‚owe okreÅ›lenie towaru i innych skÅ‚adników,
  • jednostkÄ™ miary,
  • ilość stwierdzonÄ… w czasie spisu,
  • cenÄ™ w zÅ‚otych i groszach za jednostkÄ™ miary,
  • wartość wynikajÄ…cÄ… z przemnożenia iloÅ›ci towaru przez jego cenÄ™ jednostkowÄ…,
  • łącznÄ… wartość spisu z natury
  • klauzulÄ™ "Spis zakoÅ„czono na pozycji...",
  • podpisy osób sporzÄ…dzajÄ…cych spis oraz podpis wÅ‚aÅ›ciciela zakÅ‚adu (wspólników).

Spis z natury musi być wpisany do ksiÄ™gi wedÅ‚ug poszczególnych rodzajów jego skÅ‚adników lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostaÅ‚o sporzÄ…dzone odrÄ™bne, szczegóÅ‚owe zestawienie poszczególnych jego skÅ‚adników. Zestawienie przechowuje siÄ™ łącznie z ksiÄ™gÄ….

Druki do pobrania

 

za SMS Opis
Arkusz spisu z natury - uniwersalny
Ewidencja arkuszy spisów z natury
ProtokóÅ‚ z inwentaryzacji gotówki w kasie (Arkusz spisu z natury)
ProtokóÅ‚ z inwentaryzacji Å›rodków trwaÅ‚ych (Arkusz spisu z natury)
Sprawozdanie zespołu spisowego dotyczące przygotowania i przebiegu spisu z natury
ZarzÄ…dzenie kierownika jednostki w sprawie przeprowadzenia spisu z natury

 

Remanent może być sporzÄ…dzony również w formie wydruku komputerowego, zaopatrzonego w podpisy komisji inwentarzowej.

W sposób szczególny sporzÄ…dzać należy spis z natury (w sposób uÅ‚atwiony) przy prowadzeniu:

  • ksiÄ™garÅ„ i antykwariatów ksiÄ™garskich - spisem z natury można obejmować jednÄ… pozycjÄ… wydawnictwa o tej samej cenie, bez wzglÄ™du na nazwÄ™ i nazwisko autora, z podziaÅ‚em na książki, broszury, albumy i inne;
  • dziaÅ‚alnoÅ›ci kantorowej - spisem z natury należy objąć niesprzedane wartoÅ›ci dewizowe;
  • dziaÅ‚alnoÅ›ci polegajÄ…cej na udzielaniu pożyczek pod zastaw - spisem z natury należy objąć rzeczy zastawione pod udzielone pożyczki;
  • dziaÅ‚ów specjalnych produkcji rolnej - spisem z natury należy objąć niezużyte w toku produkcji materiaÅ‚y i surowce oraz ilość zwierzÄ…t wedÅ‚ug gatunków z podziaÅ‚em na grupy.

Spis z natury powinien obejmować również towary stanowiÄ…ce wÅ‚asność podatnika, znajdujÄ…ce siÄ™ w dniu sporzÄ…dzenia spisu poza zakÅ‚adem podatnika, a także towary obce znajdujÄ…ce siÄ™ w zakÅ‚adzie podatnika. Towary obce nie podlegajÄ… wycenie; wystarczajÄ…ce jest iloÅ›ciowe ich ujÄ™cie w spisie towarów z podaniem, czyjÄ… stanowiÄ… wÅ‚asność, z tym że spisem z natury należy objąć rzeczy zastawione pod udzielone pożyczki w przypadku lombardów itp. W takim przypadku rzeczy znajdujÄ…ce siÄ™ w lokalu nie bÄ™dÄ…ce wÅ‚asnoÅ›ciÄ… podatnika należy poddać wycenie.

 

Termin sporzÄ…dzenia

Spis sporządza się na dzień 31 grudnia i odrębnie na dzień1 stycznia. Podatnik sporządzi zatem dwa niezależne spisy z natury.

W przypadku podatników rozliczajÄ…cych siÄ™ na zasadach ryczaÅ‚tu ewidencjonowanego – spis z natury sporzÄ…dza siÄ™ wyłącznie na zakoÅ„czenie roku podatkowego. Nie sporzÄ…dza siÄ™ odrÄ™bnego spisu na dzieÅ„ 1 stycznia roku nastÄ™pnego.

Niezależnie od terminu objÄ™cia magazynu spisem z natury – w innym terminie podatnik może dokonać wyceny objÄ™tych spisem skÅ‚adników majÄ…tku. Wyceny dokonuje siÄ™ najpóźniej w terminie 14 dni od dnia zakoÅ„czenia spisu z natury.

Dla celów spisu z natury (KPiR) wycenia siÄ™:

  • materiaÅ‚y i towary handlowe objÄ™te spisem z natury wedÅ‚ug cen zakupu lub nabycia albo wedÅ‚ug cen rynkowych z dnia sporzÄ…dzenia spisu, jeżeli sÄ… one niższe od cen zakupu lub nabycia;
  • spis z natury póÅ‚wyrobów (póÅ‚fabrykatów), wyrobów gotowych i braków wÅ‚asnej produkcji wycenia siÄ™ wedÅ‚ug kosztów wytworzenia,
  • odpadów użytkowych, które w toku dziaÅ‚alnoÅ›ci utraciÅ‚y swojÄ… pierwotnÄ… wartość użytkowÄ…, wycenia siÄ™ wedÅ‚ug wartoÅ›ci wynikajÄ…cej z oszacowania uwzglÄ™dniajÄ…cego ich przydatność do dalszego użytkowania.
  • niesprzedanych wartoÅ›ci dewizowych wycenia siÄ™ wedÅ‚ug cen zakupu z dnia sporzÄ…dzenia spisu, a w dniu koÅ„czÄ…cym rok podatkowy - wedÅ‚ug cen zakupu, jednak w wysokoÅ›ci nie wyższej niż kurs Å›redni ogÅ‚aszany przez Narodowy Bank Polski w dniu koÅ„czÄ…cym rok podatkowy, a wartość rzeczy zastawionych - wedÅ‚ug ich wartoÅ›ci rynkowej,
  • przy dziaÅ‚alnoÅ›ci usÅ‚ugowej i budowlanej produkcjÄ™ niezakoÅ„czonÄ… wycenia siÄ™ wedÅ‚ug kosztów wytworzenia, z tym że nie może to być wartość niższa od kosztów materiaÅ‚ów bezpoÅ›rednich zużytych do produkcji niezakoÅ„czonej,
  • produkcjÄ™ zwierzÄ™cÄ… objÄ™tÄ… spisem z natury wycenia siÄ™ wedÅ‚ug cen rynkowych z dnia sporzÄ…dzenia spisu, z uwzglÄ™dnieniem gatunku, grupy i wagi zwierzÄ…t.

W razie przyjÄ™cia wyceny towarów w kwocie niższej od ceny zakupu lub nabycia albo od kosztów wytworzenia, w szczególnoÅ›ci z powodu uszkodzenia, wyjÅ›cia z mody, należy przy poszczególnych pozycjach uwidocznić również jednostkowÄ… cenÄ™ zakupu (nabycia) lub koszt wytworzenia.

 

Przykład obliczenia dochodu, KPiR Kolumna Zł, gr PLUS Zł, gr MINUS
Przychód (kolumna 9) 455.600,75  
Wysokość kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym:   Wartość ustalamy osobno od przychodu, zatem:
Wartość spisu z natury na poczÄ…tek roku podatkowego     58.678,28
plus wydatki na zakup towarów handlowych i materiaÅ‚ów                        (kolumna 10)   289.288,56
plus wydatki na koszty uboczne zakupu         (kolumna 11)       10.320,40
minus wartość spisu z natury na koniec roku podatkowego          46.524,32  
plus kwota pozostaÅ‚ych wydatków (kolumna 14)                     78.328,09  
Minus wartość wynagrodzeÅ„ w naturze ujÄ™tych w innych kolumnach ksiÄ™gi   4.826,00  
Razem koszty uzyskania przychodu     385.265,01
Ustalenie dochodu osiÄ…gniÄ™tego w roku podatkowym      
przychód (pkt 1)   455.600,75  
koszty uzyskania przychodów (pkt 2)     385.265,01
Dochód (a-b)   70.335,74  

 

U podatników rozliczajÄ…cych siÄ™ ryczaÅ‚tem od przychodów ewidencjonowanych podatnik wycenia towary i inne skÅ‚adniki majÄ…tku objÄ™te spisem z natury wedÅ‚ug cen zakupu albo wedÅ‚ug cen rynkowych z dnia sporzÄ…dzenia spisu, jeżeli sÄ… one niższe od cen zakupu, a także gdy nie jest możliwe ustalenie ceny zakupu. Przez cenÄ™ zakupu rozumie siÄ™ cenÄ™, jakÄ… nabywca pÅ‚aci za zakupione skÅ‚adniki majÄ…tku, pomniejszonÄ… o podatek od towarów i usÅ‚ug, podlegajÄ…cy odliczeniu zgodnie z odrÄ™bnymi przepisami, a przy imporcie - powiÄ™kszonÄ… o należne cÅ‚o i podatek akcyzowy, opÅ‚aty wyrównawcze oraz opÅ‚aty celne dodatkowe, zaÅ› w przypadku otrzymania skÅ‚adnika majÄ…tku w drodze darowizny lub spadku -wartość odpowiadajÄ…cÄ… cenie zakupu takiego samego lub podobnego skÅ‚adnika.

Piotr Szulczewski
Analityk Bankier.pl Firma i Podatki

data utworzenia: 2011-11-15

data modyfikacji: 2012-04-10

 

Reklama

Licencja na zaufanie - Certyfikat Firmy Wiarygodnej Finansowo
Jeżeli celujesz w zaufanie kontrahentów, pokaż siÄ™ z wiarygodnej strony. ZdobÄ…dź Certyfikat i dołącz do grona solidnych przedsiÄ™biorców z zasadami.

 

Reklama